Cứu người đuối nước mà không thành nạn nhân thứ hai

Nhiều vụ đuối nước ở Việt Nam có hai người tử vong: người bị nạn và người lao xuống cứu.

Vì thế bài này bắt đầu bằng việc giữ an toàn cho chính bạn.

Đuối nước trông không giống trong phim

• Người đuối nước thường im lặng, không kêu cứu được.
• Vì họ dùng hết hơi để thở.
• Đầu ngửa ra sau, miệng ngang mặt nước.
• Tay quờ quạng ngang mặt nước, không vẫy được.
• Người thẳng đứng, không đạp chân hiệu quả.
• Mắt hoảng hốt hoặc lờ đờ.

Vì sao điều này quan trọng

• Người ta tưởng đuối nước là vùng vẫy và la hét.
• Thực tế nó xảy ra rất lặng lẽ.
• Nhiều trẻ đuối nước ngay cạnh người lớn mà không ai nhận ra.
• Trẻ đang chơi thì ồn ào; trẻ im lặng đột ngột mới đáng lo.

Thứ tự ưu tiên khi cứu

• Với: đưa gậy, cành cây, khăn cho họ bám.
• Ném: ném phao, can nhựa, dây thừng.
• Chèo: dùng thuyền, thúng nếu có.
• Bơi: chỉ khi bạn được đào tạo và không còn cách khác.
• Nhớ thứ tự này: với, ném, chèo, bơi.

Gọi cấp cứu trước

• Chỉ đích danh một người gọi.
• Nói rõ vị trí, có mấy người dưới nước.
• Nếu ở bể bơi thì hô cứu hộ ngay.
• Đừng chờ cứu được người rồi mới gọi.

Với tay

• Nằm sấp xuống bờ để hạ thấp trọng tâm.
• Đưa gậy, cành cây, áo, khăn ra.
• Bám chắc vào vật cố định nếu có.
• Nhờ người khác giữ chân bạn.
• Không đứng nghiêng người ra vì dễ bị kéo xuống.

Ném vật nổi

• Phao cứu sinh nếu có.
• Can nhựa rỗng, chai nhựa lớn đóng nắp.
• Thùng xốp, miếng xốp.
• Buộc dây vào nếu được để kéo họ vào.
• Ném hơi quá người bị nạn rồi kéo lại gần họ.

Nếu buộc phải bơi ra

• Chỉ làm nếu bạn bơi giỏi và có kỹ năng cứu hộ.
• Mang theo vật nổi để đưa cho họ.
• Tiếp cận từ phía sau.
• Đưa vật nổi ra trước mặt họ.
• Không để họ bám vào người bạn.
• Nếu bị bám thì lặn xuống, họ sẽ buông ra.

Vì sao người đuối nước nguy hiểm cho người cứu

• Phản xạ sinh tồn làm họ bám rất mạnh.
• Họ leo lên người cứu để ngoi lên.
• Người cứu bị dìm xuống.
• Họ không nghe được lời bạn nói lúc đó.
• Đây là lý do có nhiều vụ hai người cùng tử vong.

Không nắm tay nhau lội ra

• Đây là cách làm hay thấy và rất nguy hiểm.
• Một người trượt là cả dây người ngã theo.
• Đáy sông suối có hố sâu bất ngờ.
• Dòng chảy mạnh hơn vẻ ngoài rất nhiều.
• Nhiều vụ nhiều người tử vong bắt đầu như vậy.

Khi đưa được lên bờ

• Đặt nằm trên mặt phẳng, nghiêng đầu sang một bên nếu có nước trào.
• Kiểm tra họ có thở không.
• Gọi cấp cứu nếu chưa gọi.
• Nếu không thở thì bắt đầu hô hấp nhân tạo theo hướng dẫn tổng đài.
• Nếu thở được thì đặt nằm nghiêng an toàn và giữ ấm.

Không dốc ngược để xốc nước

• Đây là cách làm sai vẫn còn rất phổ biến.
• Không lấy được nước ra khỏi phổi.
• Làm mất thời gian quý báu.
• Có thể gây nôn và sặc thêm.
• Việc cần làm là hồi sức, không phải xốc nước.

Không chạy vòng vác ngược

• Vác nạn nhân chạy vòng quanh là cách làm sai.
• Mỗi giây chậm hồi sức đều quan trọng.
• Đặt xuống và bắt đầu hồi sức ngay.
• Nghe hướng dẫn của tổng đài cấp cứu.

Nghi chấn thương cột sống cổ

• Nghĩ tới khi người bị nạn nhảy cắm đầu hoặc ngã từ cao xuống.
• Giữ đầu và thân thẳng hàng khi di chuyển.
• Cần nhiều người cùng làm.
• Nhưng nếu họ không thở thì hồi sức vẫn là ưu tiên.

Giữ ấm

• Người ngâm nước mất nhiệt rất nhanh.
• Cởi quần áo ướt.
• Đắp chăn hoặc áo khô.
• Che chắn khỏi gió.
• Hạ thân nhiệt làm tình trạng nặng thêm.

Luôn đi khám dù đã tỉnh

• Nước vào phổi có thể gây biến chứng muộn.
• Triệu chứng có thể xuất hiện sau nhiều giờ.
• Ho, khó thở, mệt, sốt sau đó là dấu hiệu cần khám ngay.
• Đừng cho là đã ổn vì họ tỉnh lại và nói chuyện được.
• Nói rõ họ đã ở dưới nước bao lâu.

Ở bể bơi

• Hô cứu hộ ngay, đừng tự xử lý.
• Ném phao nếu ở gần.
• Nhân viên cứu hộ được đào tạo cho việc này.
• Chỉ bơi ra nếu không có cứu hộ và bạn có kỹ năng.

Ở sông, hồ, biển

• Dòng chảy và đáy không đoán trước được.
• Nguy hiểm hơn bể bơi rất nhiều.
• Hô to gọi người giúp.
• Tìm vật nổi để ném.
• Đừng lội ra nếu không biết độ sâu.

Điều cần nhớ

Ba ý:

1. Với, ném, chèo, bơi — bơi ra là lựa chọn cuối cùng.
2. Đuối nước diễn ra im lặng, không giống cảnh vùng vẫy la hét trong phim.
3. Không dốc ngược xốc nước — đặt xuống và hồi sức ngay.

Câu hỏi thường gặp