Không có cách nào đuổi rắn hiệu quả bằng việc làm cho nơi ở không còn hấp dẫn với chúng.
Rắn tới nơi có chỗ trú và có mồi, nên bỏ hai thứ đó là cách bền nhất.
Dọn quang quanh nhà
- Cắt cỏ dại, phát quang bụi rậm.
- Dọn đống gạch đá, đống củi, đống rơm.
- Không để vật liệu xây dựng lâu ngày.
- Kê đồ lên cao thay vì để sát đất.
- Đây là biện pháp hiệu quả nhất.
Diệt chuột
- Chuột là nguồn thức ăn chính thu hút rắn.
- Không để thức ăn thừa, rác hở.
- Đậy kín thùng gạo, thùng thóc.
- Dọn chuồng gia súc gia cầm thường xuyên.
- Ít chuột thì ít rắn.
Bịt lối vào nhà
- Bịt khe hở ở móng, chân tường.
- Bịt lỗ quanh ống nước, ống điện.
- Lắp chắn ở cửa, khe cửa sát đất.
- Kiểm tra mái và trần.
- Rắn chui qua khe rất nhỏ.
Về các loại bột và cây đuổi rắn
- Hiệu quả chưa được chứng minh rõ.
- Dựa vào chúng có thể làm bạn chủ quan.
- Dọn quang và diệt chuột đáng tin hơn nhiều.
- Đừng thay biện pháp thật bằng biện pháp cảm tính.
Thói quen an toàn
- Không thò tay vào hốc, khe đá, đống củi.
- Không lật gạch đá bằng tay trần.
- Dùng gậy khua trước khi bước vào cỏ rậm.
- Giũ giày dép, quần áo trước khi dùng.
- Kiểm tra giường chiếu trước khi ngủ ở vùng nhiều rắn.
Đi lại buổi tối
- Mang đèn pin đủ sáng.
- Nhiều loài rắn hoạt động về đêm.
- Đi ủng cao và quần dài.
- Đi trên lối mòn quang, tránh cắt qua cỏ rậm.
- Đi cùng người khác nếu được.
Làm đồng
- Đi ủng cao là biện pháp bảo vệ tốt nhất.
- Mặc quần dài, không xắn ống quần.
- Đeo găng khi dọn cỏ, dọn rơm.
- Chú ý mùa gặt và mùa nước lên.
- Cẩn thận khi thu dọn đống rơm đã để lâu.
Mùa mưa lũ
- Nước dâng đẩy rắn vào nhà và lên chỗ cao.
- Kiểm tra kỹ trước khi dọn dẹp sau lũ.
- Đi ủng khi lội nước.
- Cẩn thận khi kê dọn đồ đạc.
- Dạy trẻ không thò tay vào chỗ khuất.
Nếu thấy rắn trong nhà
- Giữ khoảng cách, không lại gần.
- Đưa trẻ và vật nuôi ra ngoài.
- Mở cửa tạo lối cho rắn tự đi.
- Gọi người có kinh nghiệm nếu cần.
- Không tự bắt, không đánh.
- Phần lớn rắn cắn xảy ra khi người ta cố xua đuổi.
Dạy trẻ
- Thấy rắn thì đứng yên rồi lùi từ từ.
- Không lại gần, không chọc phá.
- Báo người lớn ngay.
- Không thò tay vào hốc, bụi rậm.
- Không chơi ở đống gạch đá, đống củi.
- Nhắc lại trước mỗi mùa hè và mùa mưa.
Phòng muỗi
- Dọn nước đọng: lu vại, lốp xe, chậu cây.
- Thay nước bình hoa, khay nước tủ lạnh.
- Đậy kín dụng cụ chứa nước.
- Ngủ màn, kể cả ban ngày với trẻ nhỏ.
- Lắp lưới chắn cửa sổ.
- Đây là biện pháp chính phòng sốt xuất huyết.
Phòng côn trùng khác
- Giũ chăn màn, quần áo trước khi dùng.
- Tắt bớt đèn ngoài trời buổi tối.
- Lắp lưới chắn để kiến ba khoang không vào.
- Kiểm tra mái hiên và cây xem có tổ ong không.
- Giặt chăn màn định kỳ ở nhiệt độ cao.
Vật nuôi trong nhà
- Tiêm phòng dại cho chó mèo đầy đủ.
- Trị bọ chét và ve cho vật nuôi.
- Không để chó mèo ngủ chung giường với trẻ nhỏ.
- Dọn phân và nơi ở của vật nuôi thường xuyên.
- Đưa vật nuôi đi khám nếu bị rắn cắn.
Vật nuôi bị rắn cắn
- Chó mèo hay bị cắn ở mõm và chân.
- Đưa tới thú y ngay, đừng chờ.
- Không tự garô hay rạch cho vật nuôi.
- Cẩn thận vì con vật đau sẽ cắn cả chủ.
- Nếu vật nuôi tha rắn về thì con rắn vẫn có thể còn sống.
Chuẩn bị cho tình huống xấu
- Biết bệnh viện gần nhất có huyết thanh kháng nọc.
- Lưu số cấp cứu.
- Cả nhà biết nguyên tắc không garô, không rạch hút.
- Dán bản hướng dẫn ở nhà nếu ở vùng nhiều rắn.
- Có phương tiện đi lại sẵn sàng.
Khi hàng xóm cũng gặp vấn đề
- Rắn và côn trùng không dừng ở ranh giới đất nhà bạn.
- Dọn quang một nhà mà xung quanh rậm rạp thì hiệu quả hạn chế.
- Bàn với hàng xóm cùng dọn.
- Nhất là bãi đất trống, mương rãnh chung.
- Cùng làm thì kết quả bền hơn.
Rà soát theo mùa
- Trước mùa mưa: dọn quang, bịt khe hở, khơi thông nước đọng.
- Trước mùa gặt: chú ý rắn và kiến ba khoang.
- Đầu hè: nhắc lại quy tắc an toàn cho trẻ.
- Sau lũ: kiểm tra kỹ khi dọn dẹp.
- Gắn việc rà soát với mốc trong năm để không quên.
Điều cần nhớ
Ba ý:
- Dọn quang và diệt chuột hiệu quả hơn mọi loại bột đuổi rắn.
- Đi ủng cao và mang đèn pin là hai biện pháp bảo vệ đơn giản nhất.
- Thấy rắn thì cho nó đường thoát — phần lớn vụ cắn xảy ra khi cố xua đuổi.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao giảm rắn quanh nhà?
Dọn quang cỏ dại, bụi rậm và đống vật liệu, bịt khe hở tường móng, và diệt chuột vì chuột là nguồn thức ăn thu hút rắn.
Các loại bột và cây đuổi rắn có hiệu quả không?
Hiệu quả của chúng chưa được chứng minh rõ; dọn quang môi trường và loại bỏ nguồn thức ăn là biện pháp đáng tin hơn nhiều.
Đi làm đồng buổi tối cần chuẩn bị gì?
Đi ủng cao và quần dài, mang đèn pin đủ sáng, dùng gậy khua trước khi bước vào cỏ rậm, và đi cùng người khác nếu được.
Thấy rắn trong nhà thì làm gì?
Giữ khoảng cách, đưa trẻ và vật nuôi ra ngoài, mở lối cho rắn tự đi, và gọi người có kinh nghiệm; đừng tự bắt hay đánh.