Cháy nhà và khói: thoát ra rồi mới tính chuyện khác

Trong một đám cháy, thứ giết người nhiều nhất không phải là lửa.

Là khói, và nó lan nhanh hơn nhiều so với ngọn lửa.

Vì sao khói nguy hiểm

• Chứa nhiều khí độc.
• Làm mất khả năng nhìn gần như ngay lập tức.
• Vài hơi thở là có thể mất ý thức.
• Khí nóng làm bỏng đường thở.
• Lan nhanh hơn lửa rất nhiều.

Ưu tiên số một: thoát ra

• Không cố dập lửa nếu nó đã lan.
• Không cố gom đồ đạc.
• Hô to báo mọi người.
• Ra ngoài rồi mới gọi cứu hoả.
• Mỗi giây đều quan trọng.

Cúi thấp khi di chuyển

• Khói và khí nóng bốc lên cao.
• Lớp không khí gần sàn còn thở được lâu hơn.
• Cúi thấp hoặc bò, đầu cách sàn khoảng nửa mét.
• Che mũi miệng bằng vải, tốt nhất là vải ẩm.
• Nhưng đừng mất thời gian đi tìm vải.

Sờ cửa trước khi mở

• Dùng mu bàn tay sờ cánh cửa và tay nắm.
• Nếu nóng thì đừng mở, tìm lối khác.
• Nếu mát thì mở từ từ, nép sang một bên.
• Đóng lại ngay nếu có khói hoặc lửa phía sau.
• Dùng mu bàn tay để nếu bỏng thì không mất khả năng cầm nắm.

Nếu không thoát được

• Vào phòng có cửa sổ, đóng cửa lại.
• Chặn khe cửa bằng khăn hoặc quần áo, tốt nhất là ẩm.
• Ra cửa sổ ra hiệu bằng vải sáng màu hoặc đèn.
• Gọi cứu hoả và nói rõ bạn đang ở phòng nào, tầng nào.
• Không nhảy từ trên cao xuống.

Tuyệt đối không quay lại

• Đã ra được thì không quay vào vì bất cứ lý do gì.
• Không vì tài sản, không vì giấy tờ.
• Nếu còn người bên trong thì báo lính cứu hoả.
• Nói rõ họ ở phòng nào, tầng nào.
• Rất nhiều người tử vong vì quay lại.

Nếu quần áo bắt lửa

• Dừng lại, đừng chạy.
• Nằm xuống.
• Lăn qua lăn lại để dập lửa.
• Che mặt bằng hai tay.
• Người khác có thể trùm chăn dày lên để dập.
• Sau đó làm mát bằng nước và đi cấp cứu.

Không dùng nước với dầu mỡ cháy

• Nước làm dầu bắn ra và lửa bùng lớn hơn.
• Tắt bếp nếu an toàn.
• Đậy nắp nồi hoặc trùm khăn ẩm dày lên.
• Không bê nồi dầu đang cháy đi đâu.
• Nếu lửa đã lan thì ra ngoài và gọi cứu hoả.

Sơ cứu người hít phải khói

• Đưa ra nơi thoáng khí.
• Nới lỏng quần áo vùng cổ.
• Cho ngồi tư thế thoải mái nhất để thở.
• Gọi cấp cứu.
• Theo dõi hơi thở và mức độ tỉnh táo.

Luôn đi khám dù thấy bình thường

• Tổn thương đường thở có thể biểu hiện muộn.
• Phù nề đường thở có thể xuất hiện sau vài giờ.
• Ngộ độc khí cũng có thể không rõ ngay.
• Dấu hiệu: khàn tiếng, ho, thở rít, đau đầu, lú lẫn.
• Nói rõ đã ở trong khói bao lâu.

Dấu hiệu nghi bỏng đường hô hấp

• Lông mũi, lông mày cháy sém.
• Bồ hóng quanh mũi và miệng.
• Khàn tiếng, ho khan.
• Thở rít hoặc khó thở.
• Đờm có bồ hóng đen.
• Đây là tình huống cấp cứu, gọi ngay.

Chuẩn bị trước: thiết bị báo khói

• Lắp trong nhà, nhất là gần khu vực ngủ.
• Kiểm tra pin định kỳ.
• Chọn mốc cố định trong năm để kiểm tra.
• Đây là thiết bị rẻ mà cứu mạng.

Kế hoạch thoát hiểm cho gia đình

• Biết ít nhất hai lối thoát từ mỗi phòng.
• Thống nhất điểm tập trung bên ngoài.
• Tập thử một lần với cả nhà.
• Dạy trẻ số cứu hoả và địa chỉ nhà.
• Không để đồ chắn lối thoát.

Với nhà ống và chung cư

• Chuồng cọp và song sắt là cản trở lớn khi thoát hiểm.
• Nên có ô cửa mở được và để sẵn chìa hoặc dụng cụ cắt.
• Biết vị trí thang thoát hiểm trong chung cư.
• Không dùng thang máy khi có cháy.
• Kiểm tra lối thoát hiểm có bị chắn không.

Ngộ độc khí trong đám cháy

• Khói chứa khí độc mà cơ thể hấp thu qua phổi.
• Dấu hiệu: đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, lú lẫn.
• Có thể xuất hiện sau khi đã ra khỏi đám cháy.
• Luôn đi khám sau khi hít phải khói.
• Nói rõ đã ở trong khói bao lâu.

Bình chữa cháy

• Chỉ dùng khi đám cháy còn nhỏ và bạn có lối thoát phía sau.
• Biết bình để ở đâu và cách dùng trước khi cần.
• Kiểm tra hạn sử dụng.
• Nếu lửa đã lan thì bỏ, ra ngoài ngay.
• Tính mạng quan trọng hơn tài sản.

Điều cần nhớ

Ba ý:

1. Khói giết người nhiều hơn lửa — cúi thấp và thoát ra ngay.
2. Đã ra được thì không quay lại vì bất cứ lý do gì.
3. Hít phải khói thì luôn đi khám, vì tổn thương đường thở biểu hiện muộn.

Câu hỏi thường gặp